Wymowa
Twarde sz, cz, ż w polskim
IPA[ʂ · tʂ · ʐ]
sz, cz, ż — twarda grupa syczących ([ʂ], [tʂ], [ʐ]). Są głośniejsze i „bardziej tylne” niż miękkie si/ci/zi. Obce „szcz” tu nie pasuje — Polak od razu słyszy „miękką podmianę”.
sz · cz · ż
Typowy błąd
sz często zastępuje się „sz” zbyt miękkim albo „szcz”. Wszystko zamienia się w „fszystko” z zbędnym „f” albo w zbyt miękkie brzmienie.
Jak ustawić dźwięk
- 01sz — jak „sz”, ale usta lekko zaokrąglone, język trochę dalej do tyłu.
- 02cz — twarde „cz”, nie miękkie „ć”.
- 03ż — to samo co rz (dźwięk [ʐ]), ale pisane przez ż.
Słowa do ćwiczeń
Wybierz nauczyciela — słowo zabrzmi jego głosem · Mirosław
wszystko
całość
czas
upływ chwil
żółty
kolor
proszę
uprzejma forma
Pytania
- sz i ś — na czym polega różnica?
- sz — twarde (szafa). ś — miękkie (świat). To jedna z najważniejszych par do ćwiczeń.
- cz jak w church?
- Blisko angielskiego ch w church, ale bez angielskiej „miękkości” na końcu. Nie myl z miękkim ć/ci.
- Gdzie ćwiczyć sz/cz?
- Słowa wszystko, czas, proszę — słuchaj nauczyciela na stronie, potem otwórz praktykę z frazą, w której są te dźwięki.
Zobacz też
Dalej — zwroty tematyczne: Zwroty · Litery i dźwięki
Sprawdź sz · cz · ż na głos
Nagraj zwrot z tym dźwiękiem — AI-nauczyciel powie, czy trafiłeś.